Hollanda kabinesi, kamu çalışanlarının yüzde 16'sına denk gelen yaklaşık 25 bin tam zamanlı görevi kaldırma planını açıkladı. Hükümet bunu bir tasarruf paketi olarak sunuyor ve verimlilik kaybını yapay zekâ ile telafi etmeyi hedefliyor.
Planın mali tarafı net: 2027'ye kadar 900 milyon euro, 2035'e kadar ise yıllık 3,5 milyar euro tasarruf hedefleniyor. Kesintilerin kademeli olarak, yıllara yayılarak ve 2035 hedefiyle uygulanması öngörülüyor. Polis ve savunma bu kapsamın dışında tutuldu.
Asıl belirsizlik, yapay zekânın bu işi tam olarak nasıl yapacağı. Haberde bu konuda ayrıntı verilmiyor; kabinenin yapay zekâ hedeflerini ve daha verimli çalışmaya yönelik tasarruf planlarını 2027'nin ilk çeyreğinde belirleyeceği belirtiliyor. Yani önce rakam açıklandı, yöntem sonra gelecek.
Devlet Sekreteri Eric van der Burg, parlamentoya gönderdiği mektupta amacı hükümeti "daha basit, akıllı ve küçük" hâle getirmek olarak tanımladı. Hollanda basınında bu yıl daha önce yapay zekânın tasarruf çabalarına dahil edileceği yazılmıştı. Bloomberg'e göre van der Burg, hâlihazırda kamu kurumlarında yürüyen yapay zekâ girişimlerinin üzerine inşa ederek yapay zekâyı "daha geniş ölçekte uygulamak" istiyor.
Bu adım, yapay zekâ nedeniyle işten çıkarmaların özel sektörden kamuya sıçradığının dikkat çekici bir örneği. Şirketlerin verimlilik gerekçesiyle kadro daralttığı bir dönemde, bir ülkenin hükümetinin bunu bu ölçekte ve açık bir sayıyla duyurması nadir görülen bir gelişme.
Türkiye'de e-Devlet gibi dijital kamu hizmetleri yıllardır yaygın olsa da, bu tür bir kadro küçültme planı henüz gündemde değil. Yine de Hollanda örneği, kamuda otomasyonun hizmet kalitesi ve istihdam üzerindeki etkisi konusunda diğer ülkelerin de izleyeceği bir deneme olabilir.
Kaynak: Engadget