ABD Adalet Bakanlığı Nvidia'nın Groq Anlaşmasını Mercek Altına Aldı

Yapay zeka çip pazarının devi Nvidia, bu kez düzenleyicilerin radarına farklı bir yolla girdi. ABD Adalet Bakanlığı, şirketin geçtiğimiz Aralık ayında çıkarım (inference) çipi üreten Groq ile imzaladığı anlaşmanın, aslında rekabet incelemesinden kaçınmak için özel olarak kurgulanıp kurgulanmadığını araştırıyor. Soruşturma, göründüğünden çok daha ilginç bir hukuki tartışmayı da beraberinde getiriyor: bir şirketi satın almadan, onu fiilen etkisiz hale getirmek mümkün mü?

Anlaşmanın yapısı tam da bu sorunun merkezinde duruyor. Nvidia, Groq'u doğrudan satın almadı; bunun yerine şirketin çip teknolojisine münhasır olmayan bir lisans aldı ve kurucu Jonathan Ross dahil olmak üzere ekibin önemli bir kısmını işe aldı. Normalde bir birleşme düzenleyicilere bildirilmek zorundadır ve engellenebilir. Ama bir teknoloji lisansı ve ardından gelen bir işe alım dalgası, kağıt üzerinde iki sıradan ticari karar gibi görünüyor.

Nvidia tarafı elbette anlaşmayı savunuyor. Şirket sözcüsü, Groq hikayesinin "Amerikan sisteminin yeniliği teşvik etmek, girişimcileri ödüllendirmek ve tüketiciye fayda sağlamak üzere tasarlandığı gibi çalıştığının" bir örneği olduğunu söylüyor. Ancak bu açıklama, soruşturmanın asıl sorduğu soruyu yanıtsız bırakıyor: yapının kendisi, denetimden kaçmak için mi tasarlandı?

İşi düzenleyiciler açısından zorlaştıran nokta, rekabet hukukunun genellikle bir şirketin kontrolünün el değiştirip değiştirmediğine odaklanması. Münhasır olmayan bir lisans, kontrol devri sayılmıyor. Yani Adalet Bakanlığı'nın iddiasını kanıtlaması için, anlaşmanın kağıt üzerinde birleşme olmasa da fiilen bir birleşme gibi işlediğini göstermesi gerekiyor. Nvidia'nın savunması da basit: lisans münhasır değil, Groq hâlâ var olan bir şirket ve mühendisleri istedikleri yere gidebilir. Bütün bunlar doğru olabilirken, Groq'un artık eskisi gibi rekabet edemiyor olması da bir gerçek.

Bu durumu daha da dikkat çekici kılan, Nvidia'nın benzer bir yapıyı daha önce de kullanmış olması. Şirket, yapay zeka girişimi Poolside ile de benzer bir model kurmuş, 6 milyar dolar karşılığında model altyapısına lisans almış ve 109 çalışanı bünyesine katmıştı. Aynı deseni birden fazla anlaşmada görmek, düzenleyiciler için her birini ayrı bir ticari karar olarak değerlendirmeyi giderek zorlaştırıyor.

Anlaşmanın Groq üzerindeki etkisi ise tartışmasız: şirket, Nvidia'nın da katıldığı bir turda 3,5 milyar dolar değerlemeye ulaşmışken, kurucusunu ve kıdemli mühendislerini kaybetti ve şimdi geriye kalan ekip ve işiyle yeniden toparlanmak için 650 milyon dolarlık yeni bir tur topluyor. ABD Kongresi'nden Elizabeth Warren ve Richard Blumenthal da Mart ayında bu anlaşmayla ilgili endişelerini dile getirmişti.

Sonucun önemi Groq'un ötesine geçiyor. Adalet Bakanlığı bu lisans-ve-işe alım modelinin birleşme kurallarını aşmak için kullanıldığına karar verirse, benzer yapıların yapay zeka sektöründe yaygınlaşması engellenebilir. Aksi halde, pazar hakimiyeti olan tedarikçilerin rakiplerini resmen satın almadan devre dışı bırakması yeni bir norm haline gelebilir — ki bu da hem ABD hem de benzer düzenleme boşluklarını tartışan Avrupa için kritik bir emsal oluşturacak.

Kaynak: TheNextWeb