Kaliforniya'da Influencer'lara Siyasi Reklam Şeffaflığı İçin Sert Yaptırım Geldi

Sosyal medyada takip ettiğiniz bir ismin bir adayı ya da politikayı övdüğü bir paylaşım gördüğünüzde, bunun karşılığında para alıp almadığını bilme şansınız aslında yok denecek kadar az. Kaliforniya, bu belirsizliği ortadan kaldırmak için harekete geçti ve siyasi içerik karşılığında ödeme alan influencer'ların bunu açıkça belirtmemesini artık ciddi bir şekilde cezalandırıyor.

Eyalet Valisi Gavin Newsom'ın imzaladığı AB 1130 numaralı yasa, aslında yeni bir yükümlülük getirmiyor; Kaliforniya'da eyalet ve yerel seçimlerle ilgili ücretli paylaşımların açıklanması zaten zorunluydu. Asıl değişiklik, bu kuralı ihlal edenlere yönelik: düzenleyiciler artık her bir ihlal için influencer'lara 5.000 dolara kadar para cezası kesebilecek, üstelik ciddi vakaları kabahat suçu kapsamında adli mercilere de bildirebilecek. Yani eskiden kağıt üzerinde duran bir kural, artık dişleri olan bir yaptırıma dönüşmüş oldu.

Yasanın arka planında somut bir vaka var. New York Times'ın haberine göre, bu yıl Demokrat Parti'nin Kaliforniya valilik adaylığı için yarışan ve yarışı kaybeden milyarder Tom Steyer, kampanyasını tanıtmaları için düzinelerce influencer'a ödeme yapmış, ancak bunların önemli bir kısmı aldıkları ödemeyi takipçilerinden gizlemişti. Yasayı meclise taşıyan Demokrat Meclis Üyesi Marc Berman, mevcut kuralın nasıl uygulanacağı konusunda "belirsizlik" olduğunu fark ettikten sonra bu düzenlemeyi hazırladığını söylüyor.

Newsom bu yasayı tek başına değil, seçimleri dış müdahalelere karşı korumayı hedefleyen daha geniş bir yasa paketinin parçası olarak imzaladı; eyalet yönetimi bu paketi doğrudan Başkan Trump'ın olası seçim müdahalesi endişesiyle ilişkilendiriyor. Kaliforniya'nın yanı sıra Teksas gibi eyaletler de benzer açıklama zorunlulukları uyguluyor ve başka eyaletlerin de bu yönde adım atmayı değerlendirdiği belirtiliyor.

Bu tartışma yalnızca ABD'ye özgü değil. Türkiye'de de sosyal medya fenomenlerinin ticari işbirliklerini "reklam" veya "sponsorlu içerik" etiketiyle belirtmesi Reklam Kurulu düzenlemeleriyle zaten bir süredir isteniyor; ancak siyasi içerik özelinde benzer bir şeffaflık zorunluluğu ve caydırıcı bir yaptırım mekanizması henüz gündemde değil. Kaliforniya örneği, sosyal medyanın siyasi kampanyalardaki rolü büyüdükçe bu tür düzenlemelerin dünya genelinde daha sık tartışılacağının bir işareti gibi duruyor.

Yasanın uygulanmasında en kritik nokta muhtemelen denetim tarafı olacak. Milyonlarca hesabın paylaştığı içerik arasından hangi paylaşımın ücretli bir siyasi işbirliği olduğunu tespit etmek, düzenleyiciler için başlı başına bir teknik ve idari yük anlamına geliyor. Bu yüzden birçok uzman, yasanın caydırıcılığının büyük ölçüde birkaç yüksek profilli soruşturmayla test edileceğini, gerçek etkisinin ilk cezaların kesilmesinden sonra daha net görüleceğini düşünüyor.

Sonuç olarak, dijital platformların siyasi iletişimdeki ağırlığı arttıkça, kimin kimin adına konuştuğunu bilmek giderek daha kritik bir mesele haline geliyor. Kaliforniya'nın attığı bu adım, hem influencer pazarlamasının kurallarını hem de seçmenin bilgiye erişim hakkını yeniden şekillendirebilecek bir emsal oluşturuyor.

Kaynak: TechCrunch